
Shohakobir Xodiyev
Mutaxassis

So'nggi yillarda Toshkent aholisidan "uyda chayon chiqdi" degan murojaatlar sezilarli ko'paydi. Shahar chetidagi yangi qurilish hududlari, jazirama yoz va eski uylardagi yoriqlar — bularning barchasi chayonlarning odamlar yashaydigan joylarga kirib kelishiga sabab bo'lmoqda.
Nima uchun chayonlar uylarga kirmoqda?
Chayonlarning tabiiy yashash muhiti — qurg'oqchil tepaliklar va toshloq joylar. Yangi turar-joy massivlari qurilishi bilan ularning tabiiy makoni buzilib, ular yangi boshpana izlashga majbur bo'ladi. Yozgi jaziramada chayonlar salqin va nam joy qidirib, podvallarga, birinchi qavat kvartiralariga, hammom va oshxonalarga kirib oladi. Ular kanalizatsiya quvurlari, ventilyatsiya va eshik ostidagi tirqishlar orqali kiradi.
Chayonlar qayerda yashirinadi?
Chayon — tungi jonzot. Kunduzi u qorong'i va tor joylarda yashirinadi: poyabzal ichida, kiyimlar orasida, karavot ostida, plintus yoriqlarida, podval va omborxonalarda. Aynan shu sababli chayon chaqishlarining aksariyati poyabzal kiyish yoki narsalarni qo'l bilan paypaslab olish paytida sodir bo'ladi.
Chayon chaqsa nima qilish kerak?
O'zbekistonda uchraydigan chayonlar chaqishi sog'lom katta odam uchun kamdan-kam hollarda hayotga xavf soladi, ammo kuchli og'riq, shish va qizarish beradi. Chaqilgan joyni sovun bilan yuving, sovuq narsa bosing va tinch holatda bo'ling. Bolalar, keksalar va allergiyaga moyil kishilar chaqilganda esa zudlik bilan shifokorga murojaat qilish shart — ularda zahar kuchliroq ta'sir qilishi mumkin.
Xonadonni chayonlardan qanday himoyalash mumkin?
Chayonlarga qarshi oddiy aerozollar deyarli ta'sir qilmaydi — ularning tanasi himoya qatlami bilan qoplangan. DezinTash mutaxassislari maxsus kuchaytirilgan preparatlar bilan chayonlar yashirinishi mumkin bo'lgan barcha nuqtalarni ishlaydi: podval, plintuslar, yoriqlar, kommunikatsiya kirish joylari va bino atrofi. Shu bilan birga, chayonlarning ozuqa manbai bo'lgan boshqa hasharotlar ham yo'q qilinadi — ozuqasiz qolgan chayonlar hududni tark etadi.
Profilaktika choralari
Eshik va deraza atrofidagi tirqishlarni berkiting, ventilyatsiyaga mayda to'r o'rnating, poyabzalni kiyishdan oldin qoqib ko'ring, podval va omborni keraksiz narsalardan tozalang, hovlida tosh va g'isht uyumlarini qoldirmang.
Uyingizda chayon ko'rdingizmi? Tavakkal qilmang — +998 55 500 99 99 raqamiga qo'ng'iroq qiling. DezinTash jamoasi xonadoningizni to'liq ishlab, oilangiz xavfsizligini ta'minlaydi.



